Basın Emekçileri Geçim Sıkıntısı ve İşsizlik Riski ile Karşı Karşıya

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’a yönelttiği yazılı soru önergesiyle yerel ve ulusal basının sorunlarını gündeme taşıdı. Gürer’in soru önergesi, basının ekonomik sorunlarından, kapanan gazetelere ve basın kartı süreçlerine kadar birçok konuya dair ayrıntılı bilgi talep etti.

GÜRER’İN SORULARI

Soru önergesinde Gürer, yerel basının birleşme sürecinden kapanan gazete sayılarına, basın kartı sahiplik istatistiklerinden resmî ilan alan gazetelere kadar şu soruları yöneltti:

“Ülkemizde son beş yılda yayımı sona erdiren yerel gazete sayısı kaçtır?  Hâlen kaç ulusal ve yerel gazete faal olarak yayın yapmaktadır?  Yerel basının birleşmesi yönünde yürütülen çalışmalar kapsamında kaç yerel gazete birleşme gerçekleştirmiştir? Türkiye genelinde kaç kişi sarı basın kartına sahiptir?  Kaç kişide sürekli basın kartı bulunmaktadır? Hâlihazırda başvurusu olduğu hâlde basın kartı verilmeyen kişi var mıdır?  Varsa gerekçesi nedir? Son beş yılda iptal edilen sarı basın kartı sayısı kaçtır? Resmî ilan olarak tanımlanan kamuya ait ilanların yayımlandığı gazetelere göre ilk on ulusal ve yerel gazeteler hangileridir?  Resmî ilan almaktan men edilen veya ilan verilmemesi yönünde yasak uygulanan yayın kuruluşu var mıdır? Ülke genelinde son beş yılda faaliyeti sona eren süreli dergi sayısı kaçtır?  Hâlen kaç dergi yayınına devam etmektedir? Türkiye’de resmî tirajına göre ilk on gazete hangileridir ve bu gazetelerin tiraj sayıları nedir? Yerel basına resmî ilan dışında herhangi bir destek sağlanmakta mıdır?  Varsa, bu desteklerin niteliği nedir? Sorularını yöneltti.

YILMAZ, SORULARA AÇIK YANIT VERMEDİ

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, soru önergesine verdiği yazılı cevapta Basın İlan Kurumu’nun görevleri ve sunduğu destekler hakkında bilgi paylaştı. Yılmaz’ın açıklamasına göre, “Basın İlan Kurumu 195 sayılı Kanun ile kurulmuş olup, mevzuatla belirlenen şartları taşıyan ve talepte bulunan süreli yayınlarda fikir ve içtihat ayrımı yapmaksızın resmî ilan ve reklamların yayımlanmasına aracı oluyor.”

Basın İlan Kurumu’nun, süreli yayınlara resmî ilan ve reklam yayımlatılmasının yanı sıra basın kuruluşlarına, dernek ve sendikalara kredi desteği sunduğunu belirten Yılmaz, ayrıca şu sosyal yardımların sağlandığını belirtti: “Basında çalışanlara 12 ay vadeli faizsiz borç desteği, çalışamaz duruma gelen veya muhtaç durumda olanlara muhtaçlık yardımı, vefat eden gazetecilerin ihtiyaç sahibi varislerine geri ödemesiz ölüm yardımı.”

Basın kartı süreçleri hakkında bilgi veren Yılmaz, Türkiye genelinde 22.078 kişinin basın kartı sahibi olduğunu, bu kişilerin 7.437’sinin ise sürekli basın kartına sahip olduğunu belirtti. Resmî ilan ve reklam alan süreli yayınlara ilişkin ayrıntılı istatistiklerin Basın İlan Kurumu’nun internet adresinde yayımlandığını da sözlerine ekledi.

“YEREL BASIN DESTEKLENMELİ”

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, AK Parti iktidarları döneminde ulusal ve yerel basının çok yönlü baskı altında olduğunu belirtti. Haber ve köşe yazıları üzerinde uygulanan baskılar yanında sarı basın kartından ilan ve reklama kadar yandaş kayırmacılığının yaşandığı belirten Gürer, “Yerel basının karşı karşıya olduğu ekonomik ve yapısal sorunların boyutları her geçen gün ağırlaşmaktadır. Son beş yılda çok sayıda yerel gazete kapanmak zorunda kalmış, basın organları birleşmeye zorlanmış ve mevcut destek mekanizmalarının yetersiz olması da farklı sorunlara neden olmuştur. Basında düşük ücret yanında iş güvencesi sorunu noktaya çıkmıştır.

Gazete masrafları katlarken gelirin daralması iş çıkışlarına yol açmış, çok kişi mesleğini yapamaz duruma gelmiştir. Basın her geçen gün artan sorunlarla daralmaktadır. Yayın hayatı sona eren gazete ve dergiler ile yüzlerce basın emekçisi işsiz kalmıştır. Basın özgürlüğü de bu bağlamda iktidar baskısı ile olabildiğince daralmıştır” diye konuştu. 

(CHP)